Podsumowanie IV edycji ogólnopolskiej kampanii proczytelniczej #TataTeżCzyta2026

Czytają strażacy, piłkarze i kierowcy autobusów.
Co czwarty rodzic, który zetknął się z kampanią #TataTeżCzyta, zaczął czytać dziecku

Podsumowanie IV edycji ogólnopolskiej kampanii proczytelniczej #TataTeżCzyta2026.

Tuż po zakończeniu kampanii #TataTeżCzyta2026 kojarzył ją co piąty Polak. Co czwarty rodzic, który zetknął się z jej materiałami, deklaruje, że pod jej wpływem zaczął czytać dziecku, a ponad połowa – że czyta mu więcej. Przez sześć tygodni w 526 miejscowościach odbyło się około 2000 spotkań. Dzieciom czytali ojcowie i dziadkowie, a także strażacy, piłkarze, samorządowcy, piekarze i kierowcy autobusów. Czwarta edycja kampanii Fundacji Powszechnego Czytania pokazała, że czytanie pasuje do każdego stylu życia i każdego zawodu. Szerokie zaangażowanie wygenerowało ponad 100 mln kontaktów z hasłem „bo czytanie rozwija mózg”.

Czwarty rok, coraz szerszy krąg

#TataTeżCzyta zaczynała jako apel do ojców. Mężczyźni wciąż czytają rzadziej niż kobiety, a dzieci rzadziej widzą z książką tatę niż mamę. Organizatorzy podkreślają, że wspólna lektura wspiera rozwój dziecka, a dorosłym daje czas na własny rozwój i bliską relację. Czytający tata to dla dziecka wzór, który zostaje na lata. Pomaga też w świecie, który wymaga skupienia, rozumienia i krytycznego myślenia. Czytanie staje się więc naturalną częścią zaangażowanego ojcostwa, tak jak wspólna zabawa, sport czy rozmowa.

Dziś #TataTeżCzyta jest dużą coroczna inicjatywą, którą współtworzą biblioteki, szkoły, miasta, firmy i organizacje w całej Polsce. Przed startem tegorocznej edycji kampanię znał co siódmy Polak (14%). Tuż po jej zakończeniu kojarzył ją już co piąty (21%). Po dwóch miesiącach od finału jej przekaz wciąż rozpoznaje 18% badanych. Najlepiej pamiętają ją rodzice w wieku 40–49 lat. To pokolenie, które zbudowało i pielęgnuje domowe nawyki czytelnicze swoich dzieci.

Kulminacją działań było sześć tygodni między 11 maja a 23 czerwca. Ten termin jest celowy, bo obejmuje Dzień Matki, Dzień Dziecka, Dzień Ojca i Dzień Rodziny. To dobre okazje na zwrócenie uwagi na ideę projektu – także by podarować bliskim wspólny czas i książkę – prezent, który zbliża. Dzięki otwartej formule kampania trwa też latem pod hasłem #TataTeżCzytaNaWakacjach. W wakacje rodzice i dzieci mają dla siebie więcej czasu. Wspólne czytanie buduje wtedy relację i podtrzymuje dobre nawyki w przerwie od szkoły.

Efekt, który widać w domu

Najważniejsze zmiany zachodzą jednak po zamknięciu drzwi, przy wieczornej lekturze. Co czwarty rodzic, który zetknął się z kampanią, deklaruje, że zaczął czytać dziecku, choć wcześniej tego nie robił. Kolejne 58% czyta dzieciom więcej. Kampania działa także na samych dorosłych: dwie trzecie osób, które widziały jej materiały, deklaruje, że częściej sięga po książki dla siebie. Odbiorcy najczęściej opisują kampanię jako taką, która „zachęca do czytania dzieciom”, „uświadamia i edukuje” oraz „działa na wyobraźnię”.

Organizatorzy podkreślają, że trwała zmiana postaw wymaga działań długofalowych i oddolnych. Dlatego kampania wraca co roku. Między edycjami żyje w bibliotekach, szkołach i domach, żeby czytanie stało się naturalną częścią codzienności polskich rodzin.

 

Czytanie w autobusie, u fryzjera i w remizie

Kampania ma otwartą formułę, a jej siłę budują lokalne pomysły. W tym roku #TataTeżCzyta dotarła do rekordowej liczby – 526 miejscowości. W Kielcach Miejska Biblioteka Publiczna im. Jerzego Pilcha zaniosła książki tam, gdzie mężczyźni bywają na co dzień: do zakładów fryzjerskich, siłowni i serwisów samochodowych. W Bełchatowie po mieście kursował Czytobus, w którym czytali wiceprezydent Wojciech Piasecki i kierowca MZA. Łukasz Orbitowski, ambasador kampanii, spotkał się z osadzonymi w zakładzie karnym w Gorzowie Wielkopolskim. W wielu bibliotekach i księgarniach pojawiły się półki z książkami polecanymi ojcom, a część placówek połączyła czytanie z majsterkowaniem, sportem i innymi pasjami dzieci i rodziców.

Jednym z najmocniej zaangażowanych miast był Lublin – Europejska Stolica Kultury 2029. Kampanię promowały tam filie Miejskiej Biblioteki Publicznej, miejskie instytucje kultury, szkoły i przedszkola. Czytanie trafiło też na rodzinne pikniki i do klubów sportowych: do akcji włączyli się piłkarze Motoru Lublin, koszykarze PGE Start i siatkarze Bogdanki LUK Lublin. Gdańsk udostępnił na potrzeby kampanii przestrzeń komunikacji miejskiej. Udało się także zaangażować czytających ojców siatkarzy Energa Trefl Gdańsk. Kolejnym zaangażowanym miastem był też Poznań, gdzie do czytania zapraszał zastępca prezydenta miasta Jędrzej Stolarski.

Biblioteki doceniają inicjatywę #TataTeżCzyta: 93% ocenia ją pozytywnie, a dwie trzecie ankietowanych placówek zorganizowało własne wydarzenia z wykorzystaniem hasła i materiałów kampanii. Poradnik „Supermoc książek #TataTeżCzyta” w nakładzie 75 000 egzemplarzy trafił do przedszkoli, szkół, bibliotek, urzędów i firm.

Czytający wzór z każdego środowiska

Kampanię wsparło 43 ambasadorów. Wśród nich byli sportowcy, aktorzy, naukowcy, pisarze, stand-uperzy, dziennikarze, twórcy internetowi, a nawet architekci i budowlańcy. Twarzą spotu był Zbigniew Boniek, który w nim zachęca do czytania dzieciom. Tomasz Rożek i Adam Mirek tłumaczyli, jak lektura rozwija mózg. Autor profilu „Tata na macierzyńskim” opowiadał o czytaniu w pierwszych miesiącach ojcostwa. Tak szerokie grono jest celowe: każdy z ambasadorów mówi do innej grupy odbiorców i każdy pokazuje czytanie w swoim otoczeniu. Dzieci, które widzą czytających dorosłych, łatwiej uznają książkę za naturalną część codzienności.

Firmy, instytucje i media razem

Kampanię współtworzyło 129 partnerów: 44 wydawców, 22 dystrybutorów i sklepy internetowe, 33 firmy i instytucje, 11 patronów medialnych, 10 organizacji pozarządowych i 9 miast. Partner strategiczny, marka Lajkonik, prowadziła działania z influencerami, komunikację wewnętrzną oraz kampanię outdoorową, m.in. w Poznaniu i w łódzkim Orientarium. Poczta Polska pokazała kampanię w 1000 placówek, a listonosze i pracownicy firmy włączyli się w działania promujące czytanie w rodzinach. W sklepach Biedronki przez cztery tygodnie stało 3100 ekspozytorów z książkami dla dzieci. Pan Tu Nie Stał przygotował limitowaną kolekcję dla czytających ojców i dzieci.

Według szacunków organizatorów kampania wygenerowała ponad 100 mln kontaktów. Spot emitowały stacje telewizyjne i kina sieci Helios, a kampania była obecna w radiu, internecie, mediach społecznościowych oraz na ponad 5000 ekranach cyfrowego outdooru, m.in. na dworcach PKP.

Nawyk, który się dziedziczy

Według badań Biblioteki Narodowej po książki sięga 47% kobiet i 34% mężczyzn. Ta różnica przenosi się do domu, bo dzieci uczą się czytania przez przykład. Badanie przeprowadzone dla Fundacji pokazuje, jak silnie działa ten mechanizm: dzieciom czyta 76% rodziców, którym w dzieciństwie czytano, i 46% tych, którym nie czytano. Każdy rodzic, który dziś sięga po książkę z dzieckiem, buduje nawyk także dla kolejnego pokolenia.

„Co czwarty rodzic, który zetknął się z kampanią, zaczął czytać dziecku – to dla nas najważniejszy wynik tej edycji. Stoją za nim tysiące lokalnych inicjatyw: bibliotekarki i bibliotekarze, nauczyciele, samorządy, firmy i ojcowie, którzy przyszli czytać do przedszkoli i szkół. Różnica między czytającymi matkami i ojcami pokazuje, że potrzebujemy kolejnych lat konsekwentnej, wspólnej pracy. Kampania ma formułę otwartą – można promować ideę we własnym środowisku. Już dziś zapraszamy do piątej edycji” – mówi Maria Deskur, prezeska Fundacji Powszechnego Czytania.

Piąta, jubileuszowa edycja kampanii #TataTeżCzyta wystartuje w maju 2027 roku.

O badaniu

Badanie zrealizowała Research Collective na zlecenie Fundacji Powszechnego Czytania metodą wywiadów bezpośrednich (CAPI), na ogólnopolskiej reprezentatywnej próbie Polaków w wieku 15+ (N=1015).

 

O kampanii

#TataTeżCzyta to ogólnopolska kampania proczytelnicza zachęcająca mężczyzn – przede wszystkim ojców, ale też dziadków, starszych braci, trenerów i innych męskich wzorców – do wspólnego czytania z dziećmi. Odbywa się co roku w maju i w czerwcu. W 2026 roku trwała od 11 maja do 23 czerwca pod hasłem „bo czytanie rozwija mózg”.

Organizator: Fundacja Powszechnego Czytania
Partner strategiczny: Lajkonik · Partner wspierający: Poczta Polska · Patron honorowy: Biblioteka Narodowa · Pomysłodawca kampanii: Wydawnictwo Tatarak
Pełna lista partnerów i bezpłatne materiały: www.tatatezczyta.pl